Senin, 03 Juli 2023

Yotuwa 8:1-35

 O Ayi kani mbelanogo wumbiyareegwaarak wone

1Ti'nuk, at Aliku ALA nen Yotuwa yoge, “Kat kiniki ma'nage logonet, kagabiti mbarugun o. An nen aap endagembogut Ayi mendek inom, aakumi at inarum menggerak inom, at unde menggim kota inom, anggween inom, abok aret muk keenggime pigirak me, it aap ineegin warak abok wogoren o Ayi inoba kwi'nari unggwi nanip o. 2Kwi'nari unggwogo logomonggotik, o Yeriko inom, aap endagembogut Yeriko mendek inom, abu lek eerogo piigendak nogo ndak-ndak, o Ayi lek eerogo pege logonet, inamendek inom, inaanggumi inom, nogo perak, inagugun kinalitak aret ko'nok ndi yumunggup o. Togop eeriyak me, it aap ineegin warak nogo o Ayi ambokan time ku taani nawak nduk nappiyet o.”
3Yoge mbareegi, at Yotuwa awuri ineegin warak abok aret inom o Ayi inoba kwi'nari ungguwak nduk, at Yotuwa nen aap wim nambuka wakaa'ngget mendek ineebe tiga puluh ribu leenogo piige nagagerik, oonikiya nawak nduk, wone lengganogo yorage logonet, 4“Kit time nogo logomonggotik, tayorogon ku taani noorak ti mage o. Ata, we korok-korok o Ayi ambokan time aret ku taanak li'luk eerak logomunggup o.
5Abu aret ku taani nogwe kiinok, an nawuri ninom o Ayi paga kwi'nari unggumonggoorak me, it nen, aa'nduk ninoorit wundi wagaarak togo'nogo aret ninoba wundi wogwe iinok, nit we mbaganggwi yuwak kole mbaganit woraagun o. 6Mbaganggwi yuwak eekwi niinok, it aakumi Ayi mendek nogo nen, It aa'nduk mbaganggaarak togo'nogo aret mbaganggo agaarik o, yinuk, mu'niren wogwe iinok, mbaganggwi yuwak nigiren wogwe niigak, 7kit ku taanak logomonggotak nogo pilak yogo logomonggotik, o Ayi paga kwi'nari unggwi wogwe kiinok, at Aliku kinogoba Ala nen o ti, kineenggime wokkiraagin o. 8Wokkirage kenok, inawi kani mbelanogo wumbiigo logonet, Aliku ALA nen eeriyak yokkiragaarak ndak-ndak aret eerumunggup nduk, an wone lengganogo yokkirage yi, liippinip o.”
9Yorage mbareegi, o Mbeten arugwan wonage kagak, o Ayi oonegen kilu yi nage menggim pa'nggwe o oolo alu'me time aret ku taani nogwe iigak, at Yotuwa nogo aakumi Iterali ando inom time aret nogo yereegerak.
10Nogo yinuk, ko'lu kuubondendok at Yotuwa nogo o Ayi noorak nduk, it wim nambuka nogo kuwak eeppiinok, at Yotuwa inom, aap Iterali inoweewi apit aret inom, inaa'nduk ogwe, 11ndi, it at awuri ineegin warak abok aret inage mbanit peebi ogwe, eeppunuk, o Ayi nogome aret panggo yi nogo nogogwaarik, o Ayi yime pa'ne kagak, o kobappaga oolo kagak, enebaga o omarip paga pa'nggwe time nogo yuwok nduk eereegwaarak.
12Nogo yuwok nduk, eeko logonet, at Yotuwa nen aap wim nambuka ineebe lima ribu negen wogonake nagagerik, o Mbeten arugwan wonage kagak, o Ayi oonegen kilu yi nage menggim pa'nggwe o oolo time enaarak a nawak nduk, nappiyareegerak nogwe iigak, 13at Yotuwa nen it ineegin warak apit aret o Ayi o omarip paga pa'nggwe wonogwe me taa'nogo koonogo piige nagagerik, oonikiya ti eyom paga o kobappaga time aret wambi nagagerak.
14Ndi, ko'lu kuubondendok aap endagembogut o Ayi mendek nogo nen aap ineegin warak Iterali nogo enegen iige nagagerik, it Iterali ando o kota ambokan enaarak wonogwe nogo eenggo'lek logonet, o Araba nonggologo pereegim kobappaga aa'nduk mappiigo nogogwam nogome Iterali inom wim namburuwok nduk, awuri inom abok aret wundi wogogwaarak. 15Wundi wogo mbareegwa, at Yotuwa awuri inom nogo nen, Ninoori worookwak, yinuk, we pilit aret mbaganit wogwe yuwak kole tu o karume time mbaganit wogwe me, 16-17it aap Ayi mendek abok aret at Yotuwa awuri inom mugogo mappiyaawak nduk, wiirogo nogogwaarik, o Mbeten inom, Ayi inom, time aap ambi abu logolik tu paarak naka'lek mbo punuk, it apit aret mbelek togon Iterali muguren wundi wogo mbareegwa, it aakumi Iterali nogo wogwe yuwak nigiren o nda ari wogogwaarak.
18Ari wogo mbareegwa, at Aliku ALA nen Yotuwa yoge logonet, “An nen o Ayi nogo apit aret kat keenggime wokkirigin me, wooluwak keenggime wonage ti paga o Ayi pa'nggwe time titik eerogo nappu o,” yoge mbareegi, at Yotuwa nen awooluwak nogo o Ayi pa'nggwe time titik eerogo nappereegerak. 19Awooluwak nogo awo titik eerogo nappege kagak, it aap wim ku taani nogogwam nogome nen pilak yinuk, wundi wogo nogogwaarik, o kota nogo paga kwi'nari unggwi wogo logonet, mbet-mbet aret o kani pereegwaarak.
20-22Pogo mbareegwa, it Yotuwa oreewi inom o karume mbaganit wogwe yuwak eekwi nogo inigen inambokan na'nogo nogogwaarik, inoreewi ku taani nogogwaarak nogo o Ayi unggwi wogo logonet, o kota kani pereegwaarak ka'luk lagangge inigen kogo nogogwaarik, ina yungguk yogo logonet, it Ayi mendek muguren wogwe nogo inoorit nogo mbareegwa, it Ayi mendek mbaganuwok nduk, ina na'nogo nogogwaarik, inawi kani nengge ka'luk mbogut paga lenggeni lagangge, ndi, it Iterali ku taanak nogo o kota nen muguren wundi wogwe, eekwi inigen iigo nogogwaarik, “Abu aret ku'mbanninakwi me, nonggop mbaganuwi o,” yinuk, yogwe wonogwe me, it Iterali agi nen, ogu nen, wogo logonet, ineebe ambiriluk ambi ineenik teppiigwi, ambi mbaganggwi, eerulik tigitogon aret inoorogo piyareegwaarak. 23Inoorogo piigo logonet kwe, aap Ayi mendek inowe endagembogut nogo perak, eenik kagak, Yotuwa owagam pi wogogwaarak.
24It ando yabume inom, karume inom, mbaganit nogwe me, nappiigak-wappiigak eerit wooluwak paga abok aret inoorogo piigo nogogwaarik, iniyokan yungguninuk, o Ayi unggwogo logonet, aakumi ando wonogwe nogo inoorogo piyareegwaarak. 25-26At Yotuwa nen awooluwak nogo tebeppega'lek titik eepporogo kagak, it o Ayi wonogogwaarak abok aret inooreegwaarak nogo ti, kumi-aap ineebe lambuk togon dua belas ribu aret inooreegwaarak. 27Ineebe ti, inoorogo piyareegwaarak kwe, at Aliku ALA nen Yotuwa wone yoreegerak nogo ndak-ndak it aakumi o kota Ayi mendek inaanggumi inom, inamindik-inamendek inom, abok aret inagugun inalitak lombok aret ko'nok ndi yereegwaarak.
28Yotuwa awuri inom o Ayi abu aret kani pogo nogogwaarik, o Ayi paga yi mendek ndi mendek yanggunik-panggunik aago kalo logonak o wogo logowak nduk, teppereegwaarak me, o yogondak togop aret wonage o. 29Ndi, aap Ayi mendek inowe endagembogut nogo eyo paga ndanunogo punuk, mippereegwaarak wonage kagak, oonegen kilu yi nage mbareegi, aap warak nogo waganogo o kota tu unggwogo menggam ambe paga mbo wuppunuk, yugum kalo logonogo pereegwaarak, o yogondak wonage aret o.
Puut Eban paga eeko logorak Ala nen Muta yoreegerak mbinineragagerak wone
30-31   Eeko logorak wone at Aliku ALA nen Muta yoreegerak liiru mbanak nogo paga Aliku ALA ayeloman Muta nen aakumi Iterali yoragagerak nogo ndak-ndak, at Yotuwa nen puut Eban paga at Aliku aakumi Iterali inogoba Ala ake warogo kani kunggak ogobakkigike logonet, mbuti tege paga yugum poorak lek yugum tumbu paga mban ogobakkigirogo punuk, nogo paga at Aliku ALA ake warogo kani kunggwi, Ala inom lambunik logowak nduk, ake pugwi, eereegwaarak.
32Eeko nogogwaarik, Aliku ALA nen wone yereegerak Muta nen liiru mbaneegerak nogo, at Yotuwa nen waganogo aakumi Iterali inenggaanom yugum paga ayo waganogo pereegerak.
33  Pege mbareegi, it Ala unde inanebunu Lewi mendek nogo nen Ala wone yugu aloobut mbanak me yonggolak nogo eewurik oolo porogo iigak, it aap Iterali inoweewi inom, wim wone mbangga inom, inowak loongga inom, aap nggiru inaworak Iterali abok aret kuwak eeppunuk, Ala aloobut mbanak inengga loolo logonet, it ando mogonogo puut Nggeritin paga ina na'nogwe, ndi, ando mogonogo puut Eban paga ina na'nari wogwe, eeko mbareegwa, “It aakumi Iterali ale'nggen inoba piigo logonet, ndogop eeko logomunggup o,” yinuk, at Aliku ALA ayeloman Muta nogo nen yoragagerak nogo ndak-ndak aret eereegwaarak.
34-35Ti eeko mbareegwa, ale'nggen inoba piyoorak wone inom, pulunogo piyoorak wone inom, eeko logorak wone yugu mbuku paga liiru mbanak ndak-ndak it aakumi Iterali kuwak eerak inom, kumi inom, elege-aabologwe inom, aap nggiru inom wonogwe nogo inom, abok aret inenggaanom paga at Muta nen, “Yogop ee'nu ndogop ee'nu,” yoragagerak nogo ambiriluk ambi wuppuulik abok tigitogon at Yotuwa nen mbininiragagerak.

Yotuwa 7:1-26

 Aap Akan maluk eereegerak wone

1Yotuwa nen aakumi Iterali yorage logonet, “Aakumi Yeriko inamendek ti, Aliku ALA amendek ake leenak aret me, woorak mage o,” yoragagerak kagak, aap ambi anebunu Yekura mendek endage Tera. Tera aput Tabiri. Tabiri aput Karimi. Karimi aput Akan nogo nen yi mendek ndi mendek ando waganeegerak me, at Aliku ALA anini mi'nage logonet, Iterali inoba piyareegerak.
2Anini inoba wonage kagak, at Yotuwa nen at awuri yorage logonet, “O Yeriko yime nen o Mbeten oonegen lagi wage menggim pa'nggwe o Ayi o Mbet-Awen korotok time kinigen lombooni nanip o,” yinuk, nappiige mbareegi, o time inigen lombooni nogogwaarak.
3Inigen abu aret lomboombunuk, iniyokan wogo nogogwaarik, Yotuwa yogo logonet, “Aap Ayi mendek ti, ineebe we mbereeluk mban iigoorak me, it aakumi apit tu aanom warogo nookwak, it apit ya'i iigak, nineebe we dua ribu ilik, tiga ribu a, ninalik mban aakumi Ayi mendek inoori nawok nduk, nappinanu o.” 4Yogo mbareegwa, aakumi we tiga ribu iluk o Ayi kani mbelanogo wumbiyaawak nduk, nogo mbareegwa, it aakumi o Ayi mendek nogo inawoore'nggam nen it aap Iterali nogo inobaga kwi'nogogwaarak muguren wundi wogo logonet, 5nappiigak-wappiigak eerit yugum o wuriyak nduk yanggunggo menggam kuli nogo paga piya wogo logonet, puut elan-elan time ineebe 36 aret inoorogo piya wogogwaarak. Inoorogo piya wogo mbareegwa, it aakumi Iterali mendek nogo inomanggen tayok ari logonet, iniki ma'nagagerak.
6Inoori wogo mbareegwa, at Yotuwa inom, it aakumi Iterali inoweewi inom, nogo nen inayum nibinik-ndelenak eerogo pakwi, wun waganogo inanobak paga yumbunogo pakwi, eeko nogogwaarik, Aliku ALA aloobut mbanak enaame taati inetenggen wanduk ngginnogogwaarak wonogwe iigak, o aret kiip agagerak.
7O kiip age mbareegi, Yotuwa nen Aliku ALA yoge logonet, “Kaliku Kitok Menggendak nogoba ALA o. Aakumi Amori mendek nen nit aakumi Iterali yi, nineebe lek eerogo pinaniyak wogoraanok nduk, wo'niren niyo Yoraran yi paga wunda wage keegak, nit time logorak nggaruk togon koonggoobok, nano nduk o yi paga wunda wogoorak, ao. 8Ninawim nen nit aakumi Iterali mappinanggaarak mbaganit wogoorak me, Kaliku nogoba ALA wae. An nonggop yi o? 9Wone yi, it aakumi Kanan mendek inom, it aakumi o yime menggaarak inom, nen konenggo logomenggaarik, nit kup mbambinaninuk, o yime nen ninendage lek eerogo pinanugwi iinok, ta nen kat kendage tiyappege logogin o? Lek aret me, nonggop eerumunggun o, nogoba,” yinuk, yoreegerak.
10Yoge mbareegi, at Aliku ALA nen Yotuwa yoge, “Kat nano nduk ketenggen wanduk windak wonage agandik? Mi'naru o. 11Aakumi Iterali ti, an ninom wone abuk nggaruk togon koonogo punuk, eeko logowak nduk, yoragagirak nogo liirogon konenulik taganogo mbo punuk, maluk eekaarak o. Nambokan laganggo logonet, an lombok namendek kumaako nagaarik, inamendek enggela'me kumaappatinuk, wonogwe ti o. 12Kumaappatinuk wonogwe ti paga kineebe pup eerogo pinagarak kinetenggen luurik aret wonogwe me, aap kinawim nen kinoorit wogwe iinok, ko waka'lek kinamborowak kin-kin mbaganit kumaa'narit nogwe kiigirak me, an namendek lek eerogo puurak yugu kagak, aap kumaakerak wonage ti, lek eerogo pega'lek wonogwe kiinok, an kit ninom logogin lek o.
13-15Togop aret me, it aakumi Iterali ti, an namendek ambi kumaapporogo wonage nogo mbo nappega'lek kagak, it inawim nen Iterali inoori wogwe iinok, ko wappunuk logorak meek aret me, ko'lu kuubondendok it inanebunu lombok ineebe ndarak ndegek inalitik-inalitak iniki kwaarinabikit nduk, Naliku ALA nenggaanom paga kuwak eeri wagak eeko logowak o. Kuwak eeri wogwe iinok, an nen, Aap anebunu ti wiganak mendek nen kumaakerak o, ari neenok, inagunu lombok nen an nowagam wogwe iinok, an nen, Aap inagunu ti mendek nen eekerak o, ari neenok, inagunu ambit ti mendek abok aret kuwak eeri wogwe iinok, an nen, Aap ti mendek nen aret kiraakerak o, ari neenok perak, aap ti, an ninom wone abu nggaruk togon koonogo yoragagirak nogo, taganogo pege logonet, it aakumi Iterali inendage maluk eerogo piigerak me, an namendek kumaapporogo wonage nogo inom, at eebe inom, at amendek inom, owe-awot abok aret kani kumbiyoorak Naliku Iterali inogoba Ala an aret yagarak me, ko'lu eeke neyaawak nen it aakumi Iterali inoba kikak naka'lek nake leenogo patinuk logowak nduk, mi'nage logomenggendik, yora nak o.”
16Yoge mbareegi, at Yotuwa nogo kuubondendok mi'nage nagagerik, Iterali woraawak nduk, yoragagerak wogo mbareegwa, inanebunu lombok inalitik-inalitak iniki kwaarit nagagi-nagagi it inanebunu Yekura mendek aret inoba ari nagagerak. 17Inoba age mbareegi, it inanebunu Yekura mendek mogonak inalitik-inalitak iniki kwaake logonet, aap Tera apuri wiganak mendek aret inoba ari nagagerak. Inoba ari nage mbareegi, it ndarak ndegek lombok iniki kwaake logonet, aap Tabiri apuri wiganak mendek aret inoba ari nagagerak. 18Inoba ari nage mbareegi, aap Tabiri apuri ineebe inalitik-inalitak iniki kwaake logonet, aap anebunu Yekura mendek Tera ombooluk Tabiri aput Akan nogo aret oba ari nagagerak.
19Oba age mbareegi, at Yotuwa nen at Akan nogo yoge logonet, “Kat eekendak nogo kumaapporogo logorak ti abu mage o. Ata, at Aliku Iterali inogoba Ala enggaanom paga ayuk wuke logonet, kat eekendak nogo paganogo yo'niru o, naput.”
20Yoge mbareegi, at Akan nen Yotuwa yoge logonet, “Abet aret o, nogoba. An nogo, at Aliku Iterali inogoba Ala maluk eeppigirak me, liirogon yokkiri o. 21Kugun wogo yum nggorek kigirikwe o Mbaben mendek penggaarak abe mendek inom, wu mbuti perak aaninggin mbere wakkaanuk, ambi oolo negen ari nage inom, mbuti emas aaninggin ambi oolo negen ari nage nogo inom, an nen nenegen kage nagarik, uugwe nen wagangge nagarik, nawooliya wurik me nggween kabunogo mbuti perak nogo abena pege nagarik, ando ogombaga kumaappigirak wonage o, nogoba.”
22Yoge mbareegi, Yotuwa nen aap nappiyareegerak mbe agan Akan awooliyana nogo nogogwaarik, mbuti perak nogo abena punuk, yi mendek ndi mendek ogombaga kumaappereegerak wonage me kwaakkogogwaarak. 23Kwaakkogo nogogwaarik, awooliyana nen yi mendek ndi mendek nogo apit aret wonok aap Yotuwa inom, aakumi Iterali apit inom, inowagam pi wogo nogogwaarik, at Aliku ALA enggaanom paga a'nggan nggininogo pereegwaarak.
24Nggininogo pogo mbareegwa, at Yotuwa aakumi Iterali inom nen aap Tera ombooluk Akan nogo apuri wologwe-komologwe inom, aanggumi keledai-lembu inom, kambin-ndomba inom, mbuti emas nogo inom, mbuti perak nogo inom, yum Mbaben mendek nogo inom, awooliya wurik inom, amendek inom, abok aret waganogo alu'me o Aaninggin Eeppiga Kobappaga time aret piya nogogwaarak.
25Piya nogo mbareegwa, Yotuwa nen Akan nogo yoge logonet, “Kat nen nit abu maluk eerogo yigeebu wuppinaniyak nduk eekendak me, o yogondak aret at Aliku ALA nen kat maluk koba pagarak nduk, eeke agaarik o,” yinuk, it Iterali abok nen aap Akan inom, at apuri inom, yugum paga inoorogo piinok, ineebe inoorak inom, inamendek inom, abok aret kani kumbiinok, 26yugum obaga kalo logonogo pogo mbareegwa, Aliku ALA anini kani negen wunuk ari nagagerak nogo yamu agan nagagerak. Ne ti paga nen o alu'me ti endage, “Aaninggin Eeppiiga Kobappaga aret o,” yereegwaarak me, o yogondak yogwe wonogwe aret o.